AYM, “müstehcen kitap” müracaatında söz özgürlüğünün ihlal edildiğine hükmetti

Sel Yayıncılık’ın sahibi İrfan Sancı, 2009 yılında Guillaume Apollinaire’nin “Lex expploits d’un jeune Don Juan” isimli kitabının çevirisini “Genç Bir Don Juan’ın Maceraları” ismi ile bastı.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, kitabın müstehcen içerikli olduğu gerekçesiyle, Sancı hakkında soruşturma başlattı. İstanbul 2. Asliye Ceza Mahkemesi, eksper heyetinden kitap ile ilgili rapor aldı. Başbakanlık Küçükleri Muzır Neşriyattan Müdafaa Konseyi Başkanlığı, Galatasaray Üniversitesi Fransız Lisanı ve Edebiyatı ile ceza hukuku kısmından seçilen üç kişilik uzman heyetinin raporu doğrultusunda, Sancı’nın beraatine karar verildi.

Karar temyiz edildi. Yargıtay 14. Ceza Dairesi, birinci derece mahkemesinin verdiği beraat kararının bozulmasına hükmetti. Yine başlayan yargılamada kovuşturmanın ertelenmesine ve Sancı hakkında üç yıl boyunca kontrollü hürlük kararlarının uygulanmasına karar verildi. Bu kere de Sancı, hakkındaki kararı temyize taşıdı. Yargıtay 14. Ceza Dairesi, birinci derece mahkemesi kararının temyiz kabiliyeti olmadığı gerekçesiyle belgenin mahalline iadesine karar verdi. Sancı’nın buna yaptığı itiraz da İstanbul 2. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından reddedildi.

“YORUMLAR ŞAHISLARA NAZARAN FARKLILAŞABİLİR”

Sancı, en son karar ile birlikte Anayasa Mahkemesi’ne kişisel müracaat yaptı. Anayasa Mahkemesi, Sancı’nın söz özgürlüğünün ihlal edildiğine hükmetti. Yüksek Mahkeme’nin kararında şu değerlendirmeler yapıldı.

“Anayasa Mahkemesi’nin daha evvel de söz ettiği üzere sanatsal çalışmalar birden fazla kez birden fazla manaya gönderme yapar ve bu sebeple de sanatsal çalışmaların ortaya koyduğu bildiri çarçabuk tespit edilemeyebilir. Bu sebeple sanatsal sözlerin yorumları da bireylere nazaran farklılaşabilir. Bu kapsamda sanatsal sözlerin öbür tabir cinslerine nazaran daha kışkırtıcı yahut rahatsız edici olma ihtimali her vakit bulunmaktadır. Gerçekten Yargıtay ilgili dairesinin ve kesin kararı veren birinci derece mahkemesinin kararlarını dayandırdıkları uzman raporlarında müracaata bahis kitaptan tırnak içinde alınan birtakım tabir yahut kısımlar uzmanlarca kabul edilemez bulunmuştur. Meğer Anayasa Mahkemesinin birçok kere tabir ettiği üzere, açıklanan ve yayılan bir niyetin içeriğinden yahut kullanılan kimi kavramlardan hareketle bireyler ve toplum açısından değerli-değersiz yahut yararlı-yararsız biçiminde ayrıştırılması -subjektif ögeler ihtiva edeceğinden- söz özgürlüğünün keyfi biçimde sonlandırılması tehlikesini doğuracaktır.”

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.